I Międzynarodówka
Anarchopedia
Pierwsza Międzynarodówka to potoczne określenie Międzynarodowego Stowarzyszenia Robotników. Była to międzynarodowa organizacja robotnicza założona 28 września 1864 roku w Londynie.
Za cel stawiała sobie koordynację działalności organizacji robotniczych z różnych krajów świata, miejsce wymiany doświadczeń i poglądów organizacji socjalistycznych oraz pomoc dla strajkujących i walczących o prawa robotnicze.
Była forum, gdzie ścierały się osoby o bardzo zróżnicowanych poglądach od radykalnych działaczy anarchistycznych i komunistycznych do utopijnych socjalistów i umiarkowanych socjaldemokratów.
Pierwszym przewodniczącym był Karol Marks a pierwszą siedzibą Londyn. Następnie siedziba została przeniesiona do Nowego Jorku.
W 1876 roku na kongresie w Filadelfii I Międzynarodówka została rozwiązana, ze względu na nie dające się pogodzić konflikty między anarchistami i marksistami.
Część działaczy założyła w 1889 roku II Międzynarodówkę.
[edytuj] Historia
Myśl stworzenia Międzynarodowej Organizacji Proletariatu została wysunięta po raz pierwszy w roku 1864 na zebraniu robotników francuskich i angielskich w Londynie, które miało miejsce z okazji wystawy międzynarodowej. Na zabraniu tym został wyłoniony komitet organizacyjny w celu opracowania programu i statutów przyszłej Międzynarodówki. W roku 1866 został zwołany w Genewie I Kongres Konstytucyjny, na którym ostatecznie zostało utworzone Międzynarodowe Stowarzyszenie Robotników (dalej M.S.R.), zwane Pierwszą Międzynarodówką. Celem M.S.R., jak to określały statuty, była „walka o wyzwolenie ekonomiczne klasy robotniczej, której jako środek winien być podporządkowany wszelki ruch polityczny”. Na czele M.S.R. stała Rada Generalna, której zadaniem było utrzymanie łączności pomiędzy poszczególnymi sekcjami organizacji. Statuty pozostawiały każdej sekcji całkowitą niezależność, jako też zupełną wolność w stosunkach bezpośrednich z Radą Generalną. Na czwartym kongresie M.S.R., który miał miejsce w roku 1869 w Bazylei, rozpoczęła się wielka dyskusja między dwoma ideowymi przywódcami Pierwszej Międzynarodówki – Marksem a Bakuninem. Pierwszy wysuwał jako system i środki walki proletariatu – centralizm, parlamentaryzm i akcję polityczną. Drugi przeciwstawiał poglądom Marksa – federalizm, bezpośrednią akcję rewolucyjną, zniesienie państwa i zastąpienie go przez związki wytwórców i spożywców. Wciąż rosnące wpływy Bakunina i jego poglądów antyautorytatywnych i federalistycznych nie dawały spokoju Marksowi i jego zwolennikom. Rozpoczęła się ohydna gra intrygatorska, na skutek której została rozwiązana Sekcja Genewska, będąca całkowicie pod wpływem Bakunina. W dalszym ciągu Rada Generalna, będąca pod wpływami Marksa, zwołała w roku 1871 sesje tajną (zamkniętą) w Londynie, na którą zostali dopuszczeni wyłącznie zwolennicy Marksa. Na sesji tej zapadła uchwała, która czyniła obowiązującą dla członków Międzynarodówki akcję parlamentarną. Od tej konferencji w Londynie walka pomiędzy zwolennikami Marksa i Bakunina staje się coraz bardziej zawziętą i prowokacyjną. W reszcie na piątym kongresie M.S.R. w Hadze, na jesieni roku 1872, udaje się Marksowi dzięki różnym nieuczciwym machinacjom stworzyć sztuczną większość. Rozporządzał głosami 40 delegatów przeciwko 25, jakkolwiek faktycznie większość w Międzynarodówce stanowili zwolennicy Bakunina. Kongres aprobował rezolucję konferencji londyńskiej w sprawie akcji polityczno-parlamentarnej. Następnie na skutek obmowom Marksa przeciwko Bakuninowi, została utworzona specjalna komisja, która uchwaliła wydalenie Bakunina i Guillaum’a z Międzynarodówki. Wówczas zwolennicy Bakunina zwołali w dniu 15 września roku 1872 kongres wszystkich elementów antyautorytatywnych w Międzynarodówce, na którym zostały sformułowane zasady podstawowe antypaństwowego ruchu robotniczego, które częściowo jeszcze obecnie nie straciły swojej aktualności.
[edytuj] Rezolucja kongresu w Saint-Imier
- „Zważywszy, iż chęć narzucenia proletariatowi jednolitej linii działalności lub programu politycznego, jako jednej drogi, która prowadzi go do wyzwolenia społecznego, jest uroszczeniem na tyleż absurdalnym o ile reakcyjnym;
- iż nie wolno pozbawić federacji i sekcji autonomicznych niezaprzeczalnego prawa ustanawiania przez nie same linii wytycznych działalności politycznej, jakie one uważać będą za najlepsze, i że wszystkie usiłowania w tym kierunku doprowadzą z konieczności do szkodliwego dogmatyzmu;
- iż dążeniem proletariatu winno być nic innego, jak tworzenie organizacji i federacji ekonomicznych całkowicie wolnych, opartych na pracy i równości wszystkich i zupełnej niezależności od wszelkiej władzy politycznej, i że te organizacje i federacje mogą być jeno rezultatem akcji żywiołowej samego proletariatu, organizacji zawodowych i niezależnych komun;
- iż wszystkie organizacje polityczne będą tylko organami władzy na korzyść jednej klasy i na krzywdę mas – i że proletariat, o ile by zdobył władzę, stał by się sam klasą panującą i wyzyskującą.”
Kongres zebrany w Saint-Imier oświadcza:
- Przede wszystkim obowiązkiem proletariatu jest zburzenie wszelkiej władzy politycznej;”
- Wszystkie organizacje, dążące do władzy politycznej, nie wyłączając rządów prowizorycznych i rewolucyjnych, są tylko przeszkodą w osiągnięciu powyższego i są dla proletariatu również niebezpieczne jak wszystkie obecnie istniejące rządy;”
- Proletariat wszystkich krajów, odrzucając wszelkie kompromisy w walce o Rewolucję Socjalną, winien, omijając wszelką politykę, wprowadzić w życie solidarność akcji rewolucyjnej.”
Poczynając od kongresu w Hadze i Saint-Imier w roku 1872 oba skrzydła Międzynarodówki działają zupełnie niezależnie i samodzielnie. Marksistowska Rada Generalna M.S.R. zostaje przeniesiona do New-Yorku. Tam też umiera cichą, powolną śmiercią. Natomiast dokoła Bakunina zaczynają się grupować wszystkie sekcje Międzynarodówki, za wyjątkiem niemieckiej, utrzymując w ten sposób przy życiu Międzynarodową Organizację Proletariatu. W roku 1873 (1-6 września) odbył się drugi kongres federalistów w Genewie, a następnie (8-13 września) kongres zwolenników Marksa w Genewie (był to ich ostatni kongres).Kongres federalistów opracował nowe statuty dla Międzynarodówki i wysunął ideę strajku generalnego, jako najskuteczniejszą broń w walce codziennej z kapitalizmem i państwem. Ostatni kongres Pierwszej Międzynarodówki odbył się w roku 1877 w Verviers, już po śmierci Bakunina. W tym też roku odbył się w Genewie kongres Generalny Socjalistów, na którym utworzone zostało wspólne biuro, będące zaczątkiem Drugiej Międzynarodówki. Przewaga wpływów marksistowskich spowodowała zmianę linii walki klasy robotniczej, która coraz bardziej grzęzła w błocie reformizmu i walki wyborczo-parlamentarnej. Wreszcie w roku 1892 na kongresie w Londynie ostatecznie zerwano z trdycją walki rewolucyjnej i solidarności robotniczej przez wydalenie przedstawicieli organizacji wolnościowych i rewolucyjnych – anarchistów i antyparlamentarzystów z międzynarodówki. Reformiści sądzili, iż po postawieniu anarchistów i syndykalistów poza nawiasem międzynarodowego ruchu robotniczego, pozbyli się tych niebezpiecznych dla siebie wrogów i że raz na zawsze swobodnie będą mogli prowadzić masy na żer kapitalizmu i państwa. Jednakże tendencje istotnej walki rewolucyjnej mocno zakorzeniły się w masach pracujących. Reformizm osłabił w prawdzie energie i rozpęd rewolucyjny ostatnich lat ubiegłego stulecie, nie był jednak w stanie zdusić zdrowego instynktu klasowego i rewolucyjnego proletariatu. Po upływie dwudziestu lat idea bezkompromisowej walki klasowej, idea bezpośredniej walki rewolucyjnej i socjalizmu bezpaństwowego odżyła i zaczęła skupiać dokoła siebie zdrową część mas pracujących. W latach 1910-1913 w miarę rozwoju syndykalizmu rewolucyjnego w Europie, w szczególności we Francji, Włoszech i Hiszpanii, coraz bardziej daje się odczuwać potrzeba utworzenia Organizacji Międzynarodowej, która by – wierna ideałom Pierwszej Międzynarodówki – kroczyła po drodze uniezależnienia ekonomicznego ruchu proletariatu od partii politycznych i wyzwolenia klasy robotniczej spod ucisku kapitału i państwa. W dniach 27 wrzesień – 2 października roku 1913 odbyła się w Londynie konferencja przedstawicieli organizacji rewolucyjno-syndykalistycznych, którzy reprezentowali 250 000 zorganizowanych robotników. Deklaracja przyjęta jednomyślnie przez kongres głosi:
