Jarosław Dąbrowski
Anarchopedia
Jarosław Dąbrowski przydomek Żądło, pseudonim Łokietek (1836- 1871) - polski działacz niepodległościowy, oficer carski, generał i głównodowodzący wojsk Komuny Paryskiej.
Urodził się 13 listopada 1836 roku w Żytomierzu w szlacheckiej rodzinie herbu Radwan. Jego ojciec był przyjacielem Adama Mickiewicza, prawdopodobnie wzorował na nim jedną z postacii "Pana Tadeusza". W 1845 roku został wysłany do Korpusu Kadetów w Brześciu nad Bugiem. W 1853 roku przeniósł się do tworzonego właśnie Korpusu Kadetów w Petersburgu, który ukończył w 1855 uzyskując stopień chorążego. Następnie przez cztery lata służył w wojskach carskich walczących z powstańcami na Kaukazie. Za kampanię kaukaską zostaje odznaczony przez cara medalem Srebrnego Niedźwiedzia.
Następnie od 1859 do 1861 roku studiuje w Akademii Sztabu Generalnego w Petersburgu, po ukończeniu której otrzymuje stopień kapitana. Następnie zostaje kapitanem kwatermistrzem w VI Dywizji Piechoty w Warszawie.
Dąbrowski, jako działacz stronnictwa Czerwonych rozbudował je organizacyjnie. Był faktycznym współonanizatorem Komitetu Centralnego Narodowego. Planował wystąpienie rewolucyjne na 14 lipca 1862 r. w ścisłym porozumieniu z konspiracyjnymi organizacjami oficerów rosyjskich w Królestwie Polskim. Plan Dąbrowskiego nie zyskał uznania wśród białych i nie doszedł do skutku. Wkrótce potem carat rozbił spiski wśród żołnierzy rosyjskich. Dąbrowski został aresztowany 14 sierpnia 1862 po denuncjacji Polaka - Alfa Wrześniowskiego, członka świty wielkiego księcia Konstantego Mikołajewicza. 10 listopada 1864 roku Dąbrowski został skazany na 15 lat katorgi. W drodze na Sybir zbiegł z więzienia przejściowego w Moskwie i od 1865 przebywał na emigracji we Francji. W 1871 r. był dowódcą 11 legionu gwardii narodowej oraz oddziałów broniących w Neuilly przeprawy przez Sekwanę. Stał na czele armii Frontu Zachodniego nad Sekwaną, następnie w dniu 5 maja został mianowany naczelnym wodzem całości wojsk Komuny. Zginął na barykadzie w dniu 23 maja 1871 przy ul. Myrhaw w pobliżu Montmartre w czasie obrony Paryża i został pochowany na cmentarzu Pere Lachaise. Jarosław Dąbrowski i Walery Antoni Wróblewski byli jedynymi oficerami Komuny o wyższych kwalifikacjach wojskowych.
W czasie wojny domowej w Hiszpanii jego imię nosili Dąbrowszczacy.
